1-2-مشخصات کلی راسته سن‌ها Heteroptera  9

1-2-1-ویژگی بال جلودر راسته نیم‌بالپوشان یا سن‌هاHemiptera 11

1-2-2-زیست شناسی سن‌ها Heteroptera  11

1-2-3-زیستن سن‌ها در مناطق زمستان‌گذرانی   11

1-3-سن سبز پنبهNezara viridula  13

1-3-1- مناطق انتشار   13

1-3-2-گیاهان میزبان   13

1-3-3-خسارت   14

1-3-4-زیست شناسی   14

1-3-5-روش‌های کنترل   15

فصل دوم : پیشینه تحقیق

2-1-بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌ها راسته (Hemiptera:Heteroptera) در ایران   18

2-1-1 بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌های شکارگر زیرخانواده (Heteroptera: Anthocoridae, Anthocorinae)   18

2-1-2- بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌های شکارگر   20

2-1-3-بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌های شکارگرخانواده (Lygaeidae Hemiptera 🙂   20

2-1-4- بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌های خانواده‌ (Hemiptera: Nabidae)   21

2-1-5 – بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌های خانواده (Hemiptera: Pentatomidae)   21

2-1-6- بررسی فونستیک وتاکسونومیک سن‌های خانواده (Hemiptera: Coreidae)   22

2-1-7-بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌های شکارگر سایرخانواده‌های راسته(Hemiptera)   22

2-2- بررسی فونستیک و تاکسونومیک سن‌ها (Hemiptera,heteroptera) در خارج ازایران   24

فصل سوم: فرایند پژوهش

I پژوهش‌های صحرایی   31

3-1 –وسایل و روش‌های نمونه برداری   31

3-1-1- نمونه برداری به روش تور زدن   31

3-1-2-نمونه برداری با بهره گرفتن از تله های نوری ودلتا   32

3-1-3- نمونه برداری به روش مستقیم   32

3-1-4- نمونه برداری از خاک   33

И) پژوهش‌های آزمایشگاهی   34

3-2- تکنیک‌های نگهداری سن‌های جمع آوری شده از مزارع پنبه   34

3-2-1-روش اتاله کردن سن های جمع آوری شده               34

3-2-2-روش نگهداری سن ها                                 35

3-2-3- آماده سازی ژنیتالیاوتهیه اسلاید میکروسکوپی   35

3-3-موقعیت جغرافیایی گرمسار   36

فصل چهارم: نتایج پژوهش وبحث

4-1- جمع‌ آوری و شناسایی سن‌های فعال در مزارع پنبه شهرستان گرمسار و مناطق اطراف   39

4-1-1-خانواده سن‌هایAlydidae (Broad- Headed Bug) 39

4-1-2- خانواده سن‌های (Anthocoridae (Flower bugs, minut pirate bugs  40

4-1-2-1- اهمیت و رژیم غذایی سن‌های Anthocoridae  41

4-1-3- خانواده سن‌های Piesmatidae                            46

4-1-4-خانواده Coreidaeیا سن‌های پابرگی   47

4-1-5-خانواده سن‌های (Rhopalidae (Scentless bugs  49

4-1-5-1-اهمیت و رژیم غذایی سن‌های Rhopalidae  51

4-1-6-سن‌های خانواده Geocoridae  52

4-1-7-خانواده سن‌های بذرLygaeidae (seed bugs) 53

4-1-7-1-اهمیت و رژیم غذایی خانوادهLygaeidae 53

4-1-8-خانواده سن‌های قاتلReduviidae (Assassian bugs) 54

4-1-8-1-اهمیت و رژیم غذایی سن‌هایReduviidae  55

4-1-9-خانواده Pentatomidae یا سن‌های بدبو Stink bugs  58

4-1-9-1-اهمیت و رژیم غذایی سن‌های Pentatomidae  58

4-2-ارزیابی تراكم گونه‌های مختلف در گرمسار و مناطق اطراف آن.. 63

فصل پنجم: پیشنهادات

5-1-بحث   65

5-2-پیشنهاداتی در ارتباط با زراعت پنبه   65

منابع   67

Abstract 74

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست شکل ها

شکل 3-1- جمع‌ آوری سن‌ها به روش تورزدن و تعیین نوع گونه در مناطق مختلف گرمسار   32

شکل 3-2 استفاده از تله نوری شکل 3-3 استفاده از تله دلتا   32

شکل3-4- جمع‌ آوری نمونه‌های کم تحرک بصورت مستقیم از روی بوته های مزارع پنبه   33

شکل 3-5 جمع آوری نمونه از خاک وعلف های هرز حاشیه مزارع   34

شکل 3-6- جداسازی ژنیتالیا گونه های جنسOrius و تهیه پروپاراسیون   36

شكل 3-7- نقشه گرمسار و موقعیت جغرافیایی نقاط نمونه برداری شده شامل روستاهای (هشت آباد، عدل آباد، آرادان، ایوانکی، رشمه، کردوان، ناروهه، سنگاب).   37

شكل4-1- سن Camptopus lateralis  40

شكل4-2- سنAnthocoris  42

شكل4-3- سنAnthocoris minki minki 43

شكل4-4- سنOrius  43

شكل4-5 –سن Orius albidipennis 44

شكل4-6- سن Orius niger  46

شکل 4-7 – سن Piesma maculatum 47

شکل 4-8 – سن Centrocoris spiniger  48

شکل 4-9 – Phyllomorpha lacerate  49

شکل 4-10- سن Maccevethus corsicus corsicus  50

شکل 4-11- سن Rhopalus parumpunctatus 51

شکل 4-12- سن Geocoris  52

شکل 4-13-Spilostethus pandurus  54

شکل 4-14- سنCoranus  56

شکل 4-15-Nagusta goedelii 57

شکل4-16-سنAndrallus spinidens  60

شکل 4-17-Nezara viridula  61

شکل 4-18-Graphosoma semipunstataum   62

 

 

فهرست جدول

جدول 1-1 رتبه‌بندی استان‌های عمده در تولید پنبه در ده‌ساله گذشته (آمار نامه کشاورزی، 1382).   9

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست نمودار

نمودار4-1- تراكم خانواده‌های مختلف سن‌های Heteropteraدر هشت آباد، عدل آباد، آرادان، ایوانکی، رشمه، کردوان، ناروهه، سنگاب گرمسار   63

 

چکیده

سن‌ها (Heteroptera) یک گروه از حشرات ساکن در هر دو زیستگاه خشکی و آبی هستند و نقش مهمی در محیط زیست داشته و متنوع‌ترین گروه از Hemiptera با بیش از 42000 گونه و 89 خانواده و 7 گونه می‌باشند. در این پژوهش تنوع گونه‌ای سن‌ها (Heteroptera) طی سال‌های 1391 الی 1392 در مزارع مختلف پنبه گرمسار (استان سمنان) و مناطق هم جوار مورد بررسی قرار گرفت. طبق نتایج بدست آمده در مجموع 17 گونه سن متعلق به 9 خانواده و 15 جنس جمع‌ آوری و شناسایی شد. گونه‌یCamptopus lateralis (Germar) از خانوادهAlydidae ، چهار گونه Anthocoris minki minki (Dohrn)، Orius albidipennis (Reuter)، Orius niger (wolff)، Orius minutus از خانواده Anthocoridae؛ گونه‌یPiesma maculatum از خانواده Piesmatidae؛ دو گونه‌ی Centrocoris spiniger (Fabricius) ،Phyllomorph lacerata (Herrich-Schaeffer) از خانواده Coreidae؛ دو گونه Rhopalus Parumpunstatus (Schilling)،Maccevethus corsicus corsicus (Signoret) از خانواده Rhopalidae؛ گونه‌Geocoris (Geocoris) megacephalus (Rossi) ‌ از خانواده Geocoridae؛ گونه Spilostethus pandurus (Scopoli) از خانواده Lygaeidae؛ دو گونه Coranus(coranus) aegyptius (Fabricius)،Nagusta goedelii از خانوادهReduviidae؛ گونه‌یAndrallus spinidens (Fabricius) و Nezara viridula (Linnaeus) ،Graphosoma semipunctatum از خانوادهPentatomidae از مزارع پنبه گرمسار و حومه جمع‌ آوری شد. در این پژوهش گونه Nezara viridula (Linnaeus) وOrius albidipennis (Reuter) بعنوان گونه غالب مزارع پنبه گرمسار شناخته شدند.

کلمات کلیدی: زیستگاه خشکی و آبی، گونه، مزارع مختلف پنبه گرمسار

 

 

 

مقدمه

راسته‌ی سن‌ها Heteroptera یکی از مهمترین راسته‌های حشرات می‌باشد که دارای گونه‌های آفت و شکارگر متعددی می‌باشد که در اکوسیستم‌های کشاورزی دارای اهمیت قابل ملاحظه‌ای می‌باشد برای هر کشوری شناخت فون و فلور یا به عبارت دیگر معرفی ذخایر بیولوژیک از اهمیت زیستی بسیاری برخوردار است مطالعه فون حشرات بعنوان پایه و مبنای حشره شناسی کاربردی دارای اهمیت زیادی از جنبه‌های گوناگون می‌باشد.

راسته‌ی Hemiptera از لحاظ تعداد گونه در رده‌ی حشرات دارای مقام چهارم بوده و شامل 22 خانواده است كه مهمترین خانواده‌های شكارگر در این راسته شامل Pentatomidae، Miridae،Anthocoridae ، Mesoveliidae،Lygaeidae ،Gerridae ،Velidae ،Reduviidae ، Nabidae بوده اما مهمترین سن‌های شكارگر در خانواده‌های Anthocoridae، Miridae، Reduviidae، Lygaeidae، Pentatomidae وجود دارند (Khan et al., 1990).

یكی از ویژگی‌های مهم سن‌های شكارگر این است كه معمولاً میزبان‌های خود را در مراحل مختلف زیستی از تخم تا حشره‌ی كامل مورد حمله قرار می‌دهند و محتویات بدن آن‌ ها را می‌مکند و در نهایت باعث مرگ آن‌ ها می‌شوند (Schuh and Tater, 1995). از طرفی سن‌ها به دلیل تغذیه‌ی توام پوره‌ها و حشرات كامل از طعمه در مقایسه با سایر حشره‌خوارها از كارایی قابل ملاحظه‌ای در كنترل بیولوژیک آفات برخوردار می‌باشند (Zanuncio et al., 1994).

در برنامه‌های كنترل تلفیقی و مبارزه‌ی بیولوژیك، شناسایی گونه یا گونه‌‌های غالب می‌تواند نقش اساسی داشته باشد، به طوری كه در هر منطقه و در مواردی برای مناطق كوهستانی و جلگه‌ای، گونه‌ی غالب متفاوت است. بنابراین در صورت فراهم آمدن امكانات مبارزه‌ی بیولوژیک باید عامل كنترل بیولوژیكی را پرورش داده و رهاسازی نمود كه در فون آن منطقه نقش غالب داشته باشد (رجبی و ترمه، 1366؛ رجبی و امیر نظری، 1367).

علی رغم وجود خانواده‌های مضر و آفت گیاهی در راسته سن‌ها، خانواده‌هایی از این حشرات دارای فعالیت حشره‌خواری به صورت شكارگری بوده كه برروی طیف وسیعی از آفات گیاهی شامل شته‌ها، شپشك‌های نباتی، بال ریشكداران، سخت بالپوشان، بالپولكداران و كنه‌ها فعال می‌باشند. به این ترتیب این گروه از سن‌ها دارای اهمیت قابل ملاحظه ای در كنترل بیولوژیک آفات هستند (Zanuncio et al,. 1994).

پنبه به عنوان یک محصول کشاورزی ، صنعتی و بازرگانی ، مهم‌ترین و با ارزش‌ترین لیف طبیعی است که از الیاف پوشاننده دانه گیاهی با نام علمیGossypium به دست می‌آید و منبع الیاف و منشا غذایی با ارزش به ترتیب برای انسان و دام محسوب می شود. پنبه از محصولاتی است که می توان آن را طی چند سال مداوم در یک زمین کاشت بدون آنکه عملکرد آن نقصان یابد. این گیاه مهم صنعتی بسیار گرمادوست بوده و به هوای گرم و یک فصل رشد بدون یخبندان حداقل 200 روزه محتاج است . به طور کلی می‌توان گفت که پنبه از مهمترین محصولات کشاورزی است که علاوه بر تامین مواد اولیه صنایع نساجی و روغن کشی، در اشتغال زایی بخش‌های کشاورزی، صنعت و بازرگانی نقش مهمی ایفا می‌کند. کمتر محصول کشاورزی از نظر قابلیت ایجاد ارزش افزوده و تنوع فراورده‌ها، یارای رقابت با پنبه را دارد.

امروزه استفاده از سموم شیمیایی و مبارزه شیمیایی در مبارزه با بسیاری از آفات گسترش فراوانی یافته است. اما با توجه به اثرات سوء این روش مبارزه روی محیط زیست و دشمنان طبیعی و برهم زدن نظم اكوسیستم، اكثر محققان معتقد هستند كه مدیریت تلفیقی آفات راه حل نهایی است (صلواتیان، 1370؛ شجاعی، 1377).به این ترتیب هدف از این پژوهش بررسی تنوع گونه‌ای سن‌ها با تاكید بر شناسایی گونه‌های مفید و شكارگر در مزارع پنبه می باشد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

خرید فایل متن کامل در سایت zusa.ir

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *