۲-۲-۵- تعاریف ارتباطات بین سازمانی. ۲۹

۲-۳- فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۳۰

۲-۳-۱- عوامل مرتبط با فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۳۲

۲-۳-۲- کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات درسازمان. ۳۲

۲-۳-۳- نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایندهای سازمان. ۳۳

۲-۳-۴- فناوری اطلاعات و ارتباطات در محیط کار ۳۴

۲-۳-۵- انتخاب فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۳۴

۲-۳-۶- اهمیت و مزایای فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۳۵

۲-۳-۷- عوامل موفقیت و شکست کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات در سازمان های دولتی ایران. ۳۶

۲-۴- فناوری اطلاعات و ارتباطات  و ارتباطات بین سازمانی. ۳۷

۲-۵- پیشینه تجربی. ۴۰

۲-۵-۱- پیشینه تجربی داخلی. ۴۰

۲-۵-۲- پیشینه تجربی خارجی. ۴۸

۲-۶- چارچوب نظری پژوهش ۵۶

۲-۶-۱- جمع­بندی و مدل پیشنهادی پژوهش ۵۷

فصل سوم:روش شناسی پژوهش

۳-۱- مقدمه ۵۹

۳-۲- روش تحقیق. ۵۹

۳-۳- قلمرو پژوهش ۵۹

۳-۳-۱- قلمرو موضوعی. ۶۰

۳-۳-۲- قلمرو مکانی. ۶۰

۳-۳-۳- قلمرو زمانی. ۶۰

۳-۴- جامعه آماری. ۶۰

۳-۵- نمونه آماری و روش نمونه گیری. ۶۰

۳-۶- ابزار جمع­آوری داده ها ۶۱

۳-۶-۱- روایی. ۶۳

۳-۶-۲-پایایی. ۶۳

۳-۷- روش گردآوری داده ها ۶۴

۳-۸- ابزار و روش تجزیه و تحلیل داده ها ۶۵

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ها

۴-۲- آمار توصیفی. ۶۷

۴-۲-۱- ویژگیهای جمعیت شناختی افراد نمونه ۶۷

۴-۲-۱-۱- توزیع فراوانی و درصد جنسیت افراد نسبت به کل آمار ۶۸

۴-۲-۱-۲- توزیع فراوانی و درصد پست سازمانی افراد نسبت به کل آمار ۶۸

۴-۲-۱-۳- توزیع فراوانی و درصد تحصیلات افراد نسبت به کل آمار ۶۹

۴-۲-۱-۴- توزیع فراوانی و درصد رشته تحصیلی افراد نسبت به کل آمار ۶۹

۴-۲-۱-۵- توزیع فراوانی و درصد سابقه خدمت افراد نسبت به کل آمار ۷۰

۴-۲-۱-۶- توزیع فراوانی و درصد وضعیت استخدامی افراد نسبت به کل آمار ۷۱

۴-۳- تحلیل استنباطی سؤالهای پژوهش ۷۱

۴-۳-۱- بررسی وضعیت ارتباطات بین سازمانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۷۱

۴-۳-۲- بررسی وضعیت ابعاد ارتباطات بین سازمانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۷۲

۴-۳-۲-۱- بررسی وضعیت ابعاد ارتباطات بین سازمانی. ۷۳

۴-۳-۲-۲- بررسی وضعیت ابعاد فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۷۴

۴-۳-۳- بررسی ارتباط متغیرهای پژوهش ۷۵

۴-۳-۴- مقایسه سازمانها از بعد ارتباطات بین سازمانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۷۶

فصل پنجم: نتیجه ­گیری و پیشنهادها

۵-۱- مقدمه ۸۷

۵-۲- نتیجه ­گیری. ۸۷

۵-۲-۱- وضعیت ارتباطات بین سازمانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات در دستگاه های اجرایی شهرستان هندیجان. ۸۸

۵-۲-۲- رابطه ارتباطات بین سازمانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات. ۸۹

۵-۲-۳- ارائه راهکارهایی به منظور بهبود ابعاد ارتباطات بین سازمانی و ابعاد فناوری اطلاعات و ارتباطات در دستگاه های اجرایی شهرستان هندیجان. ۹۱

۵-۲-۴- ارائه راهکارهایی بهبود ارتباطات بین سازمانی با تمرکز بر فناوری اطلاعات و ارتباطات در دستگاه های اجرایی شهرستان هندیجان. ۹۲

۵-۳- نوآوری­های تحقیق. ۹۳

۵-۴- پیشنهادهایی برای سازمانها ۹۳

۵- ۵- پیشنهادهایی برای تحقیقات آینده ۹۳

۴-۵- محدودیتهای پژوهش ۹۴

منابع

منابع فارسی. ۹۵

منابع انگلیسی. ۹۹

پیوست

پیوست یک: پرسشنامه۱۰۴

چکیده و صفحه عنوان به انگلیسی

کلیات

فصل اول پایان ­نامه که کلیات تحقیق نام دارد، تصویری کلان از مسأله، ضرورت و اهمیت پژوهش، اهداف و سؤالات پژوهش، روش­شناسی تحقیق، مراحل و فرایندهای اجرای پژوهش و تعریف واژگان تحقیق را نشان می­دهد. این فصل درک بهتری از تحقیق به خواننده می­دهد و به محقق کمک می­ کند تا چارچوب تحقیق خود را روشن­تر نشان دهد.

۱-۲-بیان مسأله پژوهش

مقوله ارتباطات بین سازمانی از دیرباز و در قالب­های متفاوت مطرح بوده و در حال حاضر به واسطه رقابت روز افزون از یک سو و پیشرفت و گسترش چشمگیر فناوری­های نوین در زمینه ­های تولید، بازاریابی، اطلاعات از سویی دیگر بیش از پیش برجسته گردیده است. در این خصوص شکل­ گیری صحیح ارتباطات بین سازمانی مزیت­های فراوان و شکل­ گیری نادرست آنها، معایب قابل توجهی به دنبال دارد. در واقع سازمان­ها، خواسته یا ناخواسته مجموعه ­ای از ارتباطات را با سایر سازمان­ها دارند که بخشی از مشکلات و چالش­ها و در نقطه مقابل بخشی از مزیت­های رقابتی و کارآمدی آنها در این حوزه قابل طرح و بررسی است. در حال حاضر، وابستگی کارکرد و فعالیت سازمان­ها به یکدیگر، آنها را خواسته یا ناخواسته ناگزیر به برقراری ارتباطات بین سازمانی کرده که تأثیر قابل توجهی بر کارایی آنها دارد. از این رو، ارتباطات بین سازمانی، یکی از موضوعات و چالشهای جالب توجه پژوهشگران محسوب می­ شود که غالباً در سطح سازمان­ها مورد بررسی قرار گرفته است، از سوی دیگر؛ ارتباطات بین سازمانی با همان منطق اما به گونه­ای دیگر در دستگاه­های دولتی وجود دارد که منشأ بسیاری از مشکلات نیز به شمار می­رود (زارعی و زارعی، ۱۳۸۶: ۴۵).

روابط بین سازمان­ها از موضوعات مهمی است که توجه محققان را در سال­های اخیر به خود جلب کرده است. محققان سعی داشته اند راهبردهای مربوط به این موضوع و مدیریت روابط را تشریح کنند و تأثیرات آن را در یادگیری و عملکرد سازمان­ها توضیح دهند (دونگ و گلایستر،۲۰۰۶). دانش به دست آمده از روابط بین سازمان­ها، فرصت­های جدیدی را برای سازمان­ها می­شناساند و نیروهای جهت­دهنده را برای رشد و توسعه­ سازمان­ها فراهم می­آورد (انکپن و پاین، ۲۰۰۶). در سطح بین سازمانی، پژوهش پیرامون آنچه روابط بین سازمانی یا شبکه ­های بین سازمانی نامیده می­ شود، در حال تبدیل شدن به یک سرفصل مهم تحقیقاتی و پژوهشی است (دکر،۲۰۰۴: ۲۷).

امروزه سازمان­های دولتی در ایران با مشکلات بسیاری نظیر عدم هماهنگی، فقدان یکپارچگی امور و زمان طولانی غیرقابل قبول انجام کارها مواجهند که تأثیر آنها بر کیفیت خدمات ارائه شده و رضایت مشتریان کاملاً محسوس است. در یک بیان کلی، مهمترین علت این مشکلات، حاکم بودن نگرش وظیفه ­ای بر ساختار و تشکیلات این سازمان­ها است. این اندیشه سازماندهی، ریشه در تفکرات و نظریه­ های سنتی دارد که براساس آن، بخش­ها و فعالیت­های لازم جهت ارائه یک خدمت یا کالا از هم مجزا شده، در واحدهای مختلف سازمان و بین کارکنان متعدد تقسیم می­گردد. شاید اغراق آمیز نباشد اگر بگوییم که جز در موارد نادر، نگرش وظیفه­گرا در افراطی­ترین و بوروکراتیک­ترین شکل خود بر طراحی ساختار سازمان­های کشور ما حاکم است. در این بین می‌توان بسیاری از مشکلات بخش دولتی را در قالب ارتباطات بین سازمانی سازمان­های دولتی شناسایی کرد (زارعی،۱۳۸۳: ۱۵). امروزه، کارکردها و فعالیت­های سازمان­ها به شدت با یکدیگر پیوند خورده، به گونه­ای که تفکیک آنها از یکدیگر غیر ممکن است. شاید در گذشته، تصور سازمان­های که تنها با اتکا بر ظرفیت، توانمندی، منابع مالی، انسانی و اطلاعاتی خویش قادر به ادامه حیات بودند، امکان پذیر بود اما به همان میزان که در افق زمان و به موازات سیر تحول و تطور سازمان­ها حرکت می­ شود آن واقعیت کم رنگ­تر شده و ارتباطات بین سازمانی تقویت می­گردد (هریسون و پکر[۱]،۱۹۹۸، به نقل ازآذر و همکاران،۱۳۸۴ :۲۰).

از این رو روابط نادرست بین سازمانی نیز معایبی همچون پیچیدگی مدیریت، از دست دادن اطلاعات محرمانه، ریسک­های سازمانی و مالی، ریسک وابسته شدن به­سازمانی دیگر، از دست دادن اقتدار در تصمیم‌گیری، تضاد و برخورد فرهنگ سازمان­ها، و کاهش انعطاف‌پذیری سازمانی را به دنبال دارد (بروسی و جفری،۲۰۰۰: ۳۷۰). اکنون سازمان­دهی مؤثر روابط بین سازمانی به واسطه شکل­ گیری و به کارگیری سیستم‌های پیچیده­تر، ملاحظات فرهنگی، نوآوری­های سریع در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات، چرخه­های کوتاه عمر محصولات و خدمات، روز به روز دشوارتر گردیده و ظرافت­های خاص خود را می­طلبد (هونگ،۲۰۰۲ :۲۶۱). بنابراین مدیریت ارتباطات بین سازمانی به قابلیتی استراتژیک تبدیل گردیده و در برخی موارد، هنگامی که آن را به راحتی نتوان تقلید کرد به مزیت رقابتی سازمان تبدیل می­ شود. از سوی دیگر در حال حاضر می‌توان بسیاری از مشکلات بخش دولت را در قالب ارتباطات بین سازمانی دستگاه­های دولت شناسایی کرد، که در این خصوص، ضرورت بررسی و تحلیل ارتباطات بین سازمانی بیشتر مطرح می­گردد. ارتباطات بین سازمانی را می­توان از دیدگاه مختلف مورد تحلیل و بررسی قرار داد (نیلی،۱۳۸۲ :۲۰).

یکی از علل مشکلات و تنگناهای سازمان­ها و به ویژه سازمان­های دولتی، ارتباطات بین سازمانی است. بررسی­ها و مطالعات انجام شده در این خصوص حکایت از ضعف متدولوژی و ابزارهای تحلیلی مناسب دارد. پارادایم­های تئوریک، تبیین­کننده شکل­ گیری، اشکال و تحلیل­های انجام شده در ارتباطات بین سازمانی اغلب با نگاه هزینه-سود هستند که عموماً با ماهیت ارتباطات بین سازمانی بخش دولتی کمتر سنخیت دارد. در بخش دولت، ارتباطات بین سازمانی جهت تحقق خواسته دولت و ذینفعان آن ضرورت می­یابد که غالب آنها به واسطه مبانی قانونی اعم از بخشنامه­ها، مصوبات و دستورالعمل­ها انجام می­گیرد (آذر و همکاران،۱۳۸۶: ۵۵). سایمون، اسمیس برگ، تامپسون در کارهای کلاسیکی که انجام داده­اند اذعان می­ کنند که ماهیت ارتباطات برای عملکرد دولت حیاتی است. در واقع انسداد و گرفتگی در سیستم ارتباطی یکی از جدی­ترین مشکلات در مدیریت اجرایی را به وجود می­آورد (پندی و گارنت[۲]،۲۰۰۶: ۳۷).

خلأ ساختاری (نبود و یا کمی ارتباطات بین سازمانی) و میزان تمرکزگرایی (ارتباطات در ارتباطات بین سازمانی) از مهمترین مسائل موجود در ارتباطات بین سازمانی سازمان­های دولتی می­باشند (وایتال،۲۰۰۷: ۲۰) ‌و همچنین عدم پاسخگویی سازمان­ها به دلیل ساختار نامناسب تصمیم ­گیری سازمانی، عدم توجه یا کم‌توجهی مدیران به مسئولیت اجتماعی خود، جدایی مدیران از جامعه از جمله مواردی هستند که در روابط بین سازمان‌ها مشکل ایجاد نموده ­اند (الوانی و دانایی فرد،۱۳۸۰: ۲۹۱). با توجه به وجود خلأ در ارتباطات بین سازمانی تداوم موفقیت آمیز حیات سازمان­ها، درگرو ایجاد روابط صحیح، چند به چند و رو به تکامل با یکدیگر می­باشد. از همین روی، حرکت به سمت ایجاد روابط معقول و مناسب بین سازمان­ها به عنوان واقعیتی غیر قابل انکار محسوب می­ شود و چشم پوشی از آن چالش­هایی را برای سازمان­ها به همراه خواهد داشت. بنابراین سازمان­ها در این خصوص می­بایست اقدام جدی به عمل آورند (کاملی و همکاران،۱۳۸۸: ۱۷۳).

از موانع مدیریت در بخش دولتی، اشکال در اولویت­ بندی فعالیت­ها و اشکال در ارتباطات و دستیابی به توافق­های بین بخشی می­باشد. با تغییرات، دگرگونی­ها و تحولات چشم­گیری که در محیط انواع سازمان­ها از جمله سازمان­های دولتی از اوایل دهه۱۹۸۰ به بعد صورت گرفته، بقای آنها را با چالش­های جدی مواجه ساخته، به نحوی که ادامه حرکت در مسیر رویکردهای کنونی در اداره سازمان­ها غیرممکن به نظر می رسد. بنابراین پاسخگویی به نیازها و انتظارهای موجود و آینده جامعه در زمینه فناوری اطلاعات و ارتباطات شرایطی را فراهم کرده است که سازمان­ها برای ادامه­ی حیات خود به ناچار باید به فناوری اطلاعات و ارتباطات روی آورده و از آن به منظور ارتقای بهره­وری سازمانی استفاده کنند. در این میان توسعه کاربری فناوری اطلاعات و ارتباطات در سازمان­های دولتی در کشورهای در حال توسعه به ویژه ایران از اهمیت ویژه­ای برخوردار است. به همین دلیل این پایان ­نامه به دنبال آن است که ابتدا وضعیت ارتباطات بین سازمانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات را در دستگاه­های اجرایی شهرستان هندیجان مورد بررسی قرار دهد و سپس راهکارهای برای بهبود ارتباطات بین سازمانی با تمرکز بر فناوری اطلاعات و ارتباطات ارائه دهد.

۱-۳-اهمیت و ضرورت پژوهش

نظریه­پردازان سازمانی درباره روابط بین سازمانی تحقیقات بسیاری نموده ­اند؛ و این کار را از زمانی شروع کردند که پای خود را از مرزهای سازمان بیرون نهادند و وارد حریم محیط سازمان شدند (کوک[۳]،۱۹۷۷: ۶۳). مجموعه دانش و نوشتارهایی که در این زمینه وجود دارد بیشتر به صورت گسسته، غیر منسجم و پراکنده است (گالاسکیویچ[۴]،۱۹۸۵: ۲۸۱). موضوع ارتباطات بین سازمانی دارای پیچیدگی بالایی است؛ زیرا هر پژوهشگری از زاویه متفاوتی به آن نگریسته است؛ برای مثال پرووان، بایر و کرویت بوش[۵] (۱۹۸۰) از بعد قدرت در روابط بین سازمانی به این موضوع پرداخته­اند و یا متکاف[۶] (۱۹۷۶) به شناسایی تأثیر عوامل محیطی بر روی روابط بین سازمانی پرداخته است. البته تنوع مطالعات به خاطر ماهیت پیچیده سازمان­ها است. این موضوع بسیار روشن است که برای شناسایی روابط بین سازمان­ها باید تحقیقات بیشتری انجام شود (هال[۷]،۱۳۸۴: ۳۸۰).

دیر زمانی است که این مسئله روشن شده است که سازمان­ها در حوزه فعالیت سازمان­های دیگر عمل می‌کنند  (وارن،۱۹۶۷ :۴۰۲). در سیستم اقتصادی نوین، سازمان­ها خود را به عنوان تیم­هایی می­پندارند که در اثر همکاری می­توانند موفق­تر عمل نمایند و ترجیح می­ دهند که دیگر به صورت واحدهای انفرادی در صحنه­ی رقابت در برابر یکدیگر قرار نگیرند، سازمان­ها همواره برای تأمین مواد اولیه و اطلاعات به همدیگر وابسته بوده‌اند. در گذشته سازمان­ها برای دست­یابی به اهداف خود و حداکثر کارایی به ایجاد رابطه­ای یک طرفه با دیگر سازمان­ها اقدام می­ورزیدند و در آن تنها به فکر منافع خود بودند؛ رابطه­ای که در آن طرف ضعیف­تر مجبور به پذیرش خواسته­ های سازمان قوی­تر می­شد، یعنی نوع رابطه برد و باخت در روابط حاکم بود اما می‌توان ادعا نمود که دیگر دوران ارتباطات یک طرفه سرآمده است و در زمان کنونی سازمان­ها برای همکاری با دیگر سازمان­ها دست به تغییراتی گسترده در خود زده­اند، آن­ها می­خواهند با بهره گرفتن از ساختارهای متفاوت نسبت به گذشته در محیط متشنج ایستادگی کنند. نظریاتی که درباره روابط سازمان و محیط ارائه شده است منجر به این شد که دیدگاه ­های جدیدی پیش روی سازمان­ها گذاشته شود؛ مانند سیستم زیست محیطی، شبکه ­های همکاری، وابستگی به منابع و الگوی وابستگی به محیط این نظریات از اهمیت بسیاری برخوردارند و درک آنها توسط مدیران سازمانی توانسته است تغییراتی عمیق در باورها، نگرش­ها و تصمیمات آنها نسبت به محیط و رقبا و شیوه ­های همکاری با آنها ایجاد کند (دفت[۸]،۱۳۸۶: ۵۵۷). مدیران نوین دریافته­اند که دیگر نمی­توانند به تنهایی یکه تازی کنند و در این مسیر هیچ توجهی به سازمان­های کوچک و بزرگ دیگر نکنند.

روابط صحیح و به موقع بین سازمان­ها، مزیت­های فراوانی را به دنبال دارد از جمله این مزایا عبارتند از:

-کسب منابع اطلاعاتی، انسانی، مدیریتی و مالی جدید

– تسهیل در کسب، حفظ و ارتقای مزیت­های رقابتی پایدار

– کسب سهم بیشتر از بازار

-کاهش هزینه ارائه خدمات و تولید محصولات

– افزایش نوآوری و خلاقیت در سازمان

-کاهش هزینه­ های مبادله

– امکان تأمین بیشتر منافع ذینفعان داخلی و خارجی سازمان (دوز و هامل،۱۹۹۸، به نقل ازعادل آذر و همکاران،۱۳۸۴ :۲۰).

-بهبود عملکرد

-کسب مشروعیت در نظام خط­مشی­گذاری

-کاهش تکرار و همانندسازی

خرید فایل متن کامل در سایت zusa.ir

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *